Misleidende opinies over voedingssupplementen

Onder de titel ‘Enough is enough: Stop wasting money on vitamin and mineral supplements’ [1] halen redacteuren van ‘Annals of Internal Medicine’ drie studies aan die in dezelfde uitgave worden gepubliceerd. Die studies zouden laten zien dat het slikken van multivitamines (en eigenlijk ook elk ander voedingssupplement) geen gunstig effect heeft op hart- en vaatziekten, kanker, cognitieve achteruitgang en andere doodsoorzaken. En dat multivitamines bij patiënten die een hartinfarct hebben gehad geen invloed hebben op het voorkomen van een volgend infarct.
Dr. John Gaziano van Harvard, als onderzoeker betrokken bij een van de aangehaalde studies, zegt ontsteld te zijn dat de redacteuren de kreet ‘enough is enough’ bezigen, terwijl zijn onderzoek tot nu toe de enige grootschalige studie met (standaard) multivitamines is. Het is dus de vraag of de redacteuren voor hun opinie wel goed naar de onderzoeksresultaten hebben gekeken.

Maar de vraag waar het werkelijk om gaat is: zijn multivitamines wel bedoeld om tegen ernstige ziekten te beschermen? En daarop is het antwoord: nee. Multivitamines zijn namelijk ontwikkeld om nutriëntentekorten uit de voeding aan te vullen (het repareren van de voeding) en de veerkracht van de individuele gezondheid te vergroten. Voor gerichte ziektepreventie is een advies op maat nodig en kan niet worden volstaan met een multivitamine.

In de afgelopen jaren zijn talloze studies gepubliceerd die gunstige resultaten van het gebruik van multivitamines laten zien op het in stand houden van een goede gezondheid. En bij bevolkingsgroepen waarvan bekend is dat ze (grote) nutriëntentekorten hebben zijn die resultaten nog duidelijker. Zo is vorige maand in JAMA nog een studie gepubliceerd naar het effect van een multi plus selenium bij HIV-patiënten [2]. Daaruit blijkt dat suppletie, mits gestart in een vroeg stadium van de ziekte, de progressie van HIV naar AIDS aanzienlijk vertraagt en het risico op AIDS-gerelateerde aandoeningen vermindert.

Dat een goede voorziening met nutriënten geen geldverspilling is – in tegendeel! – blijkt uit een Amerikaanse retrospectieve studie van begin dit jaar [3]. Over de periode 2000-2010 is gekeken naar het effect van suppletie met macro- en micronutriënten op de verblijfsduur in het ziekenhuis, de verblijfskosten en de kans op heropname binnen een maand. Daarbij werd gebruikgemaakt van informatie over de verblijfsduur van 44 miljoen volwassen ziekenhuispatiënten. Het verblijf van patiënten die suppletie kregen was gemiddeld 21% korter en ruim 21% goedkoper. De kans op heropname was 6,7% kleiner. De onderzoekers hebben verder berekend dat elke dollar die wordt uitgegeven aan suppletie een besparing van ruim 52 dollar op de verblijfskosten oplevert.

1. Guellar E et al.: Enough Is Enough: Stop Wasting Money on Vitamin and Mineral Supplements; Ann Intern Med 159(12):850-851, 2013.
2. Baum MK et al.: Effect of micronutrient supplementation on disease progression in asymptomatic, antiretroviral-naive, HIV-infected adults in Botswana: a randomized clinical trial; JAMA 310(20):2154-2163, 2013. PMID 24281460.
3. Philipson TJ et al.: Impact of oral nutritional supplementation on hospital outcomes; Am J Manag Care 19(2):121-128, 2013. PMID 23448109.

(19-12-13)