Bacteriemix gunstig bij stemmingsstoornissen

Door stimulering van serotonine productie en / of versterking darmbarrière?

Uit nieuw wetenschappelijk onderzoek blijkt dat een speciale bacteriemix, in het onderzoek ‘Ecologic® Barrier’ genoemd, gunstig is voor de stemming en mogelijk kan dienen als potentieel preventieve maatregel voor depressie.1 Voor het onderzoek werd aan mensen met stemmingsstoornissen gevraagd zich in te leven in een droevige stemming waarna een vragenlijst moest worden ingevuld. Na het invullen van de vragenlijst kregen de deelnemers een specifieke mix van probiotische bacteriën (Ecologic® Barrier) of een placebopoeder die ze dagelijks moesten innemen. Na vier weken vulden de deelnemers opnieuw de vragenlijst in. De mensen die placebo gebruikten scoorden hetzelfde op de test terwijl de mensen die probiotica gebruikte 25% minder negatieve gedachten bleken te hebben. Vooral op het gebied van agressieve gedachten en het dromen van een ander leven was minder bij de mensen die probiotica gebruikten.

Rol van de darmbarrière

De onderzoekers schrijven dat er verschillende verklaringen kunnen zijn voor de gevonden effecten. Eén hiervan ligt in het stimulerende effect van probiotica op de productie van serotonine. Serotonine, ook wel het ‘gelukshormoon’ genoemd, is een signaalstof die een prettig gevoel kan opwekken. Serotonine wordt in de darmen gemaakt. Mogelijk oefenen de probioticabacteriën een gunstige invloed uit op de productie van serotonine in de darm.

Een andere verklaring voor het gevonden effect ligt mogelijk in het effect die probiotica hebben op de darmbarrière. Probiotica zijn in staat de darmbarrière te versterken. Hierdoor laat de darm minder schadelijke stoffen door en zijn er minder ontstekingen in het lichaam én in de hersenen. Ontstekingen in de hersenen kunnen leiden tot depressieve gevoelens.

De integriteit van de darmbarrière is waarschijnlijk betrokken bij veel meer processen in het lichaam. Steeds meer onderzoeken suggereren dat probiotica, via de darmbarrière, invloed kan uitoefenen op onder andere de hersenen. Eind 2014 verscheen er een review in het wetenschappelijke tijdschrift Frontiers in Neurology over de rol van probiotica bij migraine.2 Hierin wordt beschreven dat migraine een inflammatoire aandoening is waarbij een verhoogde doorlaatbaarheid van de darm een rol lijkt te spelen. Volgens de onderzoekers kunnen probiotica hier positieve invloed op uitoefenen. Dit mechanisme onderstreept ook de resultaten van een pilot-studie (2012) waarin is gevonden dat het aantal aanvallen van migraineklachten met 23% afneemt en dat de intensiteit van de aanvallen met 13% zijn verlaagd bij het gebruik van dezelfde probioticamix (Ecologic® Barrier) als in de studie naar het effect op stemming en depressie.3 Deze studie werd door de Wageningen Universiteit en Ziekenhuis Gelderse Vallei in Ede uitgevoerd onder de naam Promi (PRObiotica voor MIgraine).

Bacteriën die de darmbarrière versterken

De bacteriën in Ecologic® Barrier zijn specifiek geselecteerd op het verbeteren van de darmbarrièrefunctie. Ondersteuning van de darm door probiotica gebeurt op drie verschillende niveau’s: ze zorgen dat de tight junctions beter aansluiten, ze stimuleren de slijmproductie van darmcellen en ze kunnen het immuunsysteem positief beïnvloeden.4 Omdat de barrièrefunctie vaak verstoord is bij mensen met migraine en depressieve symptomen en omdat van de samenstelling van deze bacteriemix de meest veelbelovende resultaten verwacht konden worden, kozen de onderzoekers voor deze specifieke probioticamix.

Tot slot

Deze onderzoeken zijn een van de vele die het belang van probiotica voor de gezondheid benadrukken. De Europese voedselautoriteit (EFSA) heeft nog altijd geen claim over de gunstige effecten van probiotica op de gezondheid geaccepteerd. Het wetenschappelijk bewijs dat er wel degelijk een link bestaat tussen de microbiota, de darmbarrière en uiteenlopende gezondheidseffecten neemt echter snel toe. Dit jaar zijn er al 450 wetenschappelijke artikelen verschenen met het onderwerp probiotica, dat komt neer op circa 4 per dag.

  1. Steenbergen et al. A randomized controlled trial to test the effect of multispecies probiotics on cognitive reactivity tos ad mood. Brain, Behavior, and Immunity. April, 2015.
  2. Van Hemert et al. Migraine associated with gastrointestinal disorders: review of the literature and clinical implications. Frontiers in Neurology. Nov 2014.Vol 5(241)
  3. van Hemert et al. Design of a multispecies probiotic product improving the intestinal barrier. J Food Process Technol. 2012;3:10 (abstract)
  4. Gareau et al. Probiotcs and the gut microbiota in intestinal health and disease. Nat Rec Gastroenterol Hepatol, 2010. 799):p.503-14.